Pontos Tarihi

Türkler, Pontoslular, Lazlar, Gürcüler, Ermeniler, Çerkesler, Megreller, Kırımlılar, Romenler, Bulgarlar o dönem ne durumdaydılar, Trabzon nasıl bir şehirdi. Bir zamanlar yerleşim birimleri hangi adları taşıyordu? Venedik Medhitarist manastırında yetişen rahiplerden Per Minas Bıjişkyan 1817 yılında Kadıköyden yola çıkar. Patrik tarafından Viker olarak Karadeniz havzasını incelemekle görevlendirilmiştir. Bıjışkan bölgeyi adım adım gezer. Gittiği her yerin kültürü ve halklarıyla ilgili notlar tutar. İki yıl sonra yolculuğu İstanbulun diğer yakasında bittiğinde, ortaya 19. Yüzyılın başlarındaki Karadeniz halklarının durumunu anlatan benzersiz bir seyahatname çıkar.