Osmanlı Seyyahlarının Gözüyle Avrupa

Osmanlı devlet adamları ve seyyahları yeni bir uygarlığın daha yakından tanınması bakımından özellikle XIX. Yüzyılda Avrupa ülkelerinde geziler yapmış ve bu gezilerinin izlenimlerini çeşitli şekillerde aktarmışlardır. Seyahatini resmi çerçevede gerçekleştiren görevlilerin sunduğu raporlar ve yazdığı sefaretnameler üzerine bugüne kadar çeşitli çalışmalar yapılmıştır. Ne var ki, en az sefaretnameler kadar hatta Avrupadaki sivil hayatın tanıtılması bakımından onlardan daha önemli olan seyahatnameler üzerine böyle bir çalışma mevcut değildir. Dr. Bâki Asiltürk, bu oldukça geniş araştırmasında Osmanlı seyyahlarının Avrupa izlenimlerini bütün yönleriyle ele almaktadır. Araştırmada, Batı için tam bir sanayileşme ve modernleşme çağı olan XIX. Yüzyılda ve XX. Yüzyılın ilk çeyreğinde Avrupa ülkelerindeki sosyal hayat, uygarlığın oluşturulmasında önemli rol oynayan bilim ve eğitim alanındaki çalışmalar, en geniş anlamıyla Avrupa kültürü ve sanatı, ulaşım ve iletişim alanındaki yenilikler, Avrupa halklarının kendine özgü yönleri ortaya konulmuştur. O dönemde dünya başkenti sayılan Parisle birlikte Londra, Berlin, Viyana, Roma gibi merkezlerin ve öteki önemli şehirlerin özellikleri de araştırmada seyyahların izlenimleri çerçevesinde panoramik olarak sunulmuştur.