Dinler ve Mezhepler Tarihi

Ebül-Feth Muhammed b. Abdülkerim b. Ahmed Şehristânî, İslâm dünyasının önemli düşünürlerinden biridir. En önemli eseri el-Milel ven-Nihal adlı eseridir.Şehristânî eserin girişinde, insanların din ve millet (mezhep) sahibi olduklarını belirtir. Din sahiplerinden maksat; Mecûsiler, Yahudiler, Hıristiyanlar ve Müslümanlardır. Rey ve heva sahipleri ise dehrî filozoflar, Sâbiîler, yıldızlara ve putlara tapanlar, Brahmanlar gibi gruplardır.Müellif, kitâbî dinlere mensup olanları Müslümanlar, Ehli Kitap ve kitap benze¬rine sahip olanlar şeklinde üç gruba ayırmıştır. İslamı ana hatlarıyla aktar¬dıktan sonra Yahudi ve Hıristiyan mez¬heplerini ele almış, Mecusileri de bu kısımda değerlendirmiştir.İslâm mezheplerini incelerken Mûtezile, Cebriyye, Sıfatiyye, Hariciler, Mürcie, Şia ve Galiyyeyi ele alıp bu zümreleri alt kollarıyla beraber ortaya koymuştur.Eserin geri kalan kısmında İse, Felâsife başlığı altında Yunan ve İslâm filozof¬larından bahsedilmekte, Cahiliye dönemi Arap inançları, âdet ve gelenekleri ele alınmakta, Hint dinleri ve filozoflarına yer verilmekte.