Gelenek ve Türk Aydını

Taha AkyolYazar

Düşünce alanında Türkiyede ana çizgileriyle gelenekler var. Bir sol gelenekten, sağ gelenekten, muhafazakar gelenekten, liberal gelenekten bahsedilebilir. Ancak bunlar ekolleşme mektepleşme anlamında gelenekleşememişlerdir. Bunun iki sebebi vardır: Birincisi, tarihsel olarak bürokratik-köylü toplumu olmamızdır. Köylünün üretemeyeceği bürokrasinin de tabiatına uygun olmayan düşünceler, bu ikisinin dışında gelenekselleşebilecekleri orta sınıfa dayalı bir zemin bulamamışlardır. İkincisi de siyasi krizlerin, siyasi rejim değişikliklerinin, darbelerin, devrimlerin Türkiyede olabilecek gelenekleşmeyi de kırmış olmasıdır. Tanzimattan itibaren modern düşünce hareketlerinin başladığını düşünülürse, büyük siyasi krizler, büyük savaşlar, düşüncelerin nesillerden nesillere devam etmesini önlemiştir. Çünkü her zaman Türk Aydını, acil problemleri düşünmek zorunda kalmıştır. Cumhuriyet dönemi, kendisinden önceki tarihi tamamen reddettiği için fikir hareketlerinin devamı da söz konusu olmamıştır. Cumhuriyet, sadece toplumun gelişmesini engelleyen unsurlarla kopmamızı değil, aynı zamanda toplumun dinamik gelişmesine katkıda bulunacak tarihteki unsurlardan da kopmamıza yol açmıştır. Türkiyedeki tek meşru gelenek inkılapçı, devrimci gelenektir. Liberal ve muhafazakar gelenek, nesiller boyunca Türkiyede devlet tarafından kötülenmiştir.