Kişer Pari Mama

"Her Türk'ün asker doğduğu'" ve bir "ordu devleti" Türkiye'de vicdani ret, "halkı askerlikten soğutma" olarak yargılanıyor. 318. Kanun maddesinde yer alan bu "suç"a ortaklık eden kadınlarla yapılan bu röportaj çalışmasında, yirmi bir vicdani retçi kadın ile "Kadınlar savaşın neresinde?", "Militarizm kadınların yaşamını nasıl etkiliyor?", "Kadınlar neden vicdani reddini açıklar?"… Sorularını tartıştık, sorguladık. Bu sorgulamaların içinden çıkan bu çalışmada yer alan yirmi bir vicdani retçi kadın arkadaşıma ayrı ayrı teşekkür ederim. Kimisi anne olduğu için, kimisi Allah'ın verdiği canı Allah'tan başkasının alamayacağına, dinen ve vicdanen inandığı için, kimisi cinsel kimliği yok sayıldığı için, kimisi ise her türlü baskı ve tahakkümün kaynağı militarist düzene isyan ettiği için reddetti. Hepsinin ortak paydası ise kadınlıkları, vicdan ortaklıkları… Kadınların vicdanı savaşı reddediyor, yirmi bir reddediş hikâyesini dinlerken, tanıdığım bir iki arkadaşım dışında, yeni tanıştığım vicdani retçi kadınları yıllardır tanıyormuş gibi hissettim görüşmelerde. Bazı röportajların başında tokalaşma ile başlayan sohbetimiz, uzun kucaklaşmalarla son buldu. Birçoğu, kız kardeşim oldu...